Μειωμένη εμφανίζεται η ζήτηση για το πρόγραμμα «Golden Visa», με την αγορά να αποδίδει την κάμψη σε τρεις βασικούς παράγοντες: την αύξηση του ελάχιστου ορίου αγοράς, τους περιορισμούς στη βραχυχρόνια μίσθωση και τις μεγάλες καθυστερήσεις στη διεκπεραίωση των αιτημάτων για τη χορήγηση αδειών διαμονής. Στο σκηνικό αυτό προστίθεται και μια ακόμη παράμετρος των τελευταίων τριών και πλέον εβδομάδων, δηλαδή η γενικότερη επιβράδυνση στην κτηματαγορά και η στάση αναμονής από πλευράς υποψήφιων αγοραστών, οι οποίοι αποφεύγουν σε αυτή τη φάση να δεσμεύσουν κεφάλαια λόγω των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή.
Παρά το πρόσκαιρο αυτό «φρένο», δεν λείπουν εκείνοι που εκτιμούν ότι, όταν το τοπίο γίνει πιο καθαρό, μπορεί να υπάρξει αναζωπύρωση του ενδιαφέροντος από επενδυτές που αντιμετωπίζουν την Ελλάδα ως «ασφαλές λιμάνι».
Σύμφωνα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της Elxis at Home in Greece, Γιώργο Γαβριηλίδη, το εμφανώς μειωμένο ενδιαφέρον αγοραστών από χώρες εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης για την απόκτηση άδειας διαμονής συνδέεται κυρίως με το γεγονός ότι τα ακίνητα που αποκτώνται μέσω της Golden Visa δεν μπορούν πλέον να αξιοποιηθούν για βραχυχρόνια μίσθωση. Αυτό, όπως επισημαίνει, μειώνει την επενδυτική τους αξία. Αποτρεπτικά λειτουργεί επίσης και το νέο ελάχιστο όριο των 800.000 ευρώ, το οποίο εφαρμόζεται όχι μόνο στην Αττική και στο κέντρο της Θεσσαλονίκης, αλλά και σε όλα τα μεγάλα νησιά με ελάχιστο πληθυσμό 3.100 κατοίκων.
Το πλαίσιο του προγράμματος έχει αλλάξει ουσιαστικά μέσα στην τελευταία δεκαετία. Από το 2013 έως το 2022, το βασικό όριο επένδυσης σε ακίνητα ήταν 250.000 ευρώ, χωρίς γεωγραφικούς περιορισμούς και με δυνατότητα διάσπασης του ποσού σε περισσότερα από ένα ακίνητα. Την περίοδο 2022–2023 εισήχθησαν για πρώτη φορά διαφοροποιήσεις ανά περιοχή, με αύξηση του κατώτατου ορίου στις 500.000 ευρώ για περιοχές της Αττικής, της Θεσσαλονίκης και για τουριστικές ζώνες υψηλής ζήτησης, ενώ στην υπόλοιπη χώρα διατηρήθηκε στις 250.000 ευρώ.
Με τον Ν. 5100/2024 και τις μεταγενέστερες τροποποιήσεις της περιόδου 2025–2026, το καθεστώς έγινε αυστηρότερο. Όπως αναφέρεται στην τελευταία μελέτη του Πανελλήνιου Συλλόγου Υπαλλήλων ΟΑΕΔ – τ. ΟΕΕ – τ. ΟΕΚ, θεσπίστηκε γενικό όριο 800.000 ευρώ για κατοικίες σε Αττική, Θεσσαλονίκη και συγκεκριμένες νησιωτικές και τουριστικές ζώνες, ενώ στην υπόλοιπη επικράτεια το όριο διαμορφώθηκε στις 400.000 ευρώ. Παράλληλα, η επένδυση πρέπει πλέον να αφορά ένα μόνο ακίνητο τουλάχιστον 120 τ.μ., ενώ τέθηκαν και περιορισμοί στη βραχυχρόνια μίσθωση για τις νέες άδειες, με πρόβλεψη ακόμη και ανάκλησης σε περίπτωση παραβίασης.
Την ίδια στιγμή, έχουν διευρυνθεί και οι εναλλακτικές επενδυτικές επιλογές, όπως η συμμετοχή σε funds, επιχειρηματικά σχέδια, τίτλους και καταθέσεις. Ωστόσο, η βασική λογική του προγράμματος παραμένει ίδια, καθώς προϋπόθεση εξακολουθεί να είναι η δέσμευση κεφαλαίου, χωρίς διαφοροποίηση με βάση την κοινωνική ή αναπτυξιακή ποιότητα της επένδυσης.
Τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου για το διάστημα από τον Ιανουάριο του 2025 έως τον Ιανουάριο του 2026 δείχνουν ότι εκδόθηκαν 12.579 άδειες διαμονής μόνιμου επενδυτή. Από αυτές, οι 9.626 ήταν αρχικές χορηγήσεις και οι 2.953 ανανεώσεις, με βάση την ημερομηνία έκδοσης της απόφασης για αιτήματα που είχαν κατατεθεί από το 2022 έως και τον Ιανουάριο του 2026.
Την ίδια ώρα, οι εκκρεμείς αιτήσεις για άδειες διαμονής μόνιμου επενδυτή ανέρχονται σε 11.147. Το 86% αφορά αρχική χορήγηση και το 14% ανανεώσεις. Οι περισσότερες εκκρεμότητες καταγράφονται σε επενδυτές από την Κίνα, με ποσοστό 51,3%, ενώ ακολουθούν η Τουρκία με 18,5% και το Ισραήλ με 5%.
Μέχρι και τον Ιανουάριο του 2026, ο συνολικός αριθμός αδειών μονίμου επενδυτή είχε φτάσει τις 28.589. Από αυτές, οι 21.393 αντιστοιχούν σε αρχικές χορηγήσεις και οι 7.196 σε ανανεώσεις ή επανεκδόσεις. Αν προστεθούν και οι 52.972 άδειες που έχουν χορηγηθεί σε μέλη οικογενειών, ο συνολικός αριθμός των αδειών Golden Visa ανέρχεται στις 81.561.
Σε επίπεδο εθνικοτήτων, η Κίνα παραμένει με διαφορά πρώτη στις αρχικές άδειες μόνιμου επενδυτή, καλύπτοντας το 48% τον Ιανουάριο του 2026. Ακολουθούν η Τουρκία με 16%, ο Λίβανος με 4,7%, το Ιράν με 4%, το Ηνωμένο Βασίλειο με 3,8%, το Ισραήλ με 3,1%, οι ΗΠΑ με 2,7%, η Αίγυπτος με 2,7%, η Αρμενία με 1,1% και η Σερβία με 1%.
Παράλληλα, η ανάλυση της Elxis καταγράφει και αλλαγή στο προφίλ του ξένου αγοραστικού κοινού που αποκτά ακίνητα στην Ελλάδα, ανεξάρτητα από το αν ενδιαφέρεται ειδικά για τη Golden Visa. Όπως σημειώνεται, μειώνεται πλέον το ενδιαφέρον από εκείνους που προσέγγιζαν την αγορά κατοικίας κυρίως με επενδυτικό σκοπό. Τα προηγούμενα χρόνια, η δυνατότητα αξιοποίησης ακινήτων μέσω πλατφορμών βραχυχρόνιας μίσθωσης, σε συνδυασμό με τη χορήγηση άδειας διαμονής, είχε προσελκύσει αρκετούς αγοραστές νεότερων ηλικιών, μεταξύ 30 και 45 ετών, που αποκτούσαν εξοχικά και δευτερεύουσες κατοικίες σε Αττική και Θεσσαλονίκη, αρχικά για εκμετάλλευση και στη συνέχεια για προσωπική χρήση λίγες ημέρες τον χρόνο.
Μετά τις αλλαγές στο πρόγραμμα, αυτό το κοινό φαίνεται να έχει περιοριστεί, ενώ αυξάνεται το μερίδιο των πιο παραδοσιακών αγοραστών, κυρίως από τη Δυτική Ευρώπη. Σύμφωνα με τον κ. Γαβριηλίδη, βασικό κοινό αποτελούν πλέον άνθρωποι ηλικίας 45 έως 60 ετών από τη Δυτική Ευρώπη, οι οποίοι δεν μπορούν να διοχετεύσουν τα χρήματά τους στις χώρες τους και βρίσκονται κοντά στη σύνταξη ή είναι ήδη συνταξιούχοι.
Η εικόνα αυτή αποτυπώνεται και στα στοιχεία της Elxis για τη διετία 2024-2025. Το μερίδιο των Ολλανδών αγοραστών καταγράφει αύξηση κατά 16,7%, ενώ των Γάλλων ενισχύεται κατά 6,3%. Την ίδια στιγμή, σταθερά υψηλό παραμένει το ενδιαφέρον από τη Γερμανία, τις ΗΠΑ, την Αγγλία και τον Καναδά. Αντίθετα, η ζήτηση από το Βέλγιο εμφανίζεται μειωμένη κατά 4,2%, εξέλιξη που αποδίδεται στο υψηλό ποσοστό επενδυτικά προσανατολισμένων αγοραστών από τη συγκεκριμένη χώρα.
Σε ό,τι αφορά ειδικά το πρόγραμμα Golden Visa για αγοραστές από τρίτες χώρες, το ενδιαφέρον φαίνεται πλέον να προέρχεται κυρίως από συνταξιούχους, κυρίως για ακίνητα που κινούνται στο όριο των 400.000 ευρώ. Πρόκειται για εξοχικές κατοικίες εκτός των δύο μεγάλων αστικών κέντρων και εκτός των μεγάλων νησιών.
Η Elxis επισημαίνει ακόμη ότι οι ξένοι αγοραστές στρέφονται κατά κύριο λόγο σε νεόδμητες κατοικίες, είτε υπό κατασκευή είτε κατασκευασμένες μέσα στην τελευταία πενταετία. Η επιλογή αυτή συνδέεται με τις σύγχρονες προδιαγραφές, τις ανέσεις και τη χαμηλότερη τιμή πώλησης σε σχέση με αντίστοιχα ακίνητα στις χώρες προέλευσής τους. Παράλληλα, προσφέρει περιθώριο αξιοποίησης μελλοντικών υπεραξιών. Σημαντικό ρόλο παίζει και το γεγονός ότι τα νεόδμητα εξοχικά στην Ελλάδα βρίσκονται συνήθως σε συγκροτήματα με σχετικά μικρό αριθμό κατοικιών, σε αντίθεση με το εξωτερικό, όπου αναπτύσσονται μεγαλύτερες μονάδες.
0 σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου